Konsumenckie wiem jak

KUPUJĘ

Konsumencie, płać bezpiecznie w sieci

fot. Fotolia

Z badań TNS Polska dla PayU (2013), jednego z największych w naszym kraju pośredników płatności internetowych, wynika, że już 13,5 miliona Polaków dokonuje zakupów w sieci. Czy wszyscy przestrzegają zasad bezpieczeństwa transakcji? Zapewne nie, ponieważ w każdym miesiącu na policję zgłaszają się osoby poszkodowane przez nieuczciwych sprzedawców internetowych. Jak zadbać o bezpieczeństwo swoich środków?

Coraz częściej sprawami oszustw przy transakcjach internetowych zajmuje się policja. „W ciągu ostatnich tygodni do komendy zgłosiło się kilka osób, które padły ofiarą oszustwa podczas zakupów w Internecie. Kupujący zachęceni okazyjną ceną wpłacili pieniądze na konto bankowe sprzedającego, a mimo to nie otrzymali zamówionego towaru“ – mówiła w maju br. st. sierż. Iwona Grzebyk-Dulak, rzecznik prasowy Komendy Miejskiej Policji w Nowym Sączu. W tym wypadku ofiarami padli mieszkańcy Sądecczyzny, ale takie sytuacje zdarzają się w całym kraju. W wielu komendach działają już specjalne zespoły zajmujące się przestępstwami internetowymi, które mogą udzielić pomocy poszkodowanym.

Decydując się na płacenie za zakupy w internecie warto zadbać o przestrzeganie kilku zasad, co pozwoli zminimalizować ryzyko ewentualnych strat finansowych. O bezpieczeństwo transakcji dbają same sklepy internetowe, którym zależy na jak największej sprzedaży, ale najwięcej i tak zależy od rozsądku i uwagi kupujących.

Zasada 1. Sprawdź sprzedawcę

Korzystając z danego sklepu internetowego powinniśmy najpierw sprawdzić, czy dana firma faktycznie istnieje. Odszukajmy na stronie internetowej informacji o pełnej nazwie sprzedawcy, adresie siedziby, numerach NIP, REGON, sprawdźmy, czy podmiot jest wpisany do Centralnej Ewidencji i Informacji o Dzałalności gospodarczej lub Krajowego Rejestru Sądowego. Odszukajmy również Regulamin sprzedaży, który pozwoli nam zapoznać się z procedurą zakupu, zwrotów oraz odstąpieniem od umowy.

Warto też poszukać opinii internautów na temat sklepu, choć nie opierajmy sie tylko na nich. Część z nich może być utworzona na zamówienie... samego sprzedawcy. Sprawdźmy czy sklep oferuje klientom różne formy zabezpieczenia e-zakupów (przykładem może być Program Ochrony Kupujących dobrze znany użytkownikom Allegro, który funkcjonuje także w innych sklepach internetowych obsługiwanych w Polsce przez PayU).

Zasada 2: Korzystaj z bezpiecznych stron internetowych

Do popularnych przestępstw internetowych zalicza się tzw. phishing. Jest to wyłudzenie poufnych danych przez witryny podszywające się pod strony instytucji, z których korzystamy, w szczególności banków i serwisów społecznościowych. Przestępcy zmieniają niekiedy jedną literkę w adresie www i próbują oszukać klientów banków wysyłając im np. informację o wygaśnięciu hasła i konieczności ustawienia nowego. W ten sposób pozyskują dane, których mogą użyć natychmiast w „prawdziwym“ serwisie. Dlatego warto pamiętać adresy internetowe najważniejszych serwisów, w których dokonujemy transakcji finansowych, a wchodząc na stronę www należy za każdym razem sprawdzić czy widoczny w pasku przeglądarki adres strony, na której się znajdujemy, jest prawidłowy. Pamiętajmy, że szanujące się serwisy internetowe o zmianie wyglądu informują z dużym wyprzedzeniem – jeśli nagle z dnia na dzień zaskoczy nas innych wygląd strony naszego banku – powinno nam zapalić się światełko ostrzegawcze.

Ponadto korzystajmy z takich serwisów, które zabezpieczone są specjalnym protokołem szyfrującym połączenia (SSL). Adresy internetowe takich serwisów zaczynają się od „https://“, a często obok widnieje też ikonka zamkniętej kłódki. Protokół SSL jest zalecany przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO).

Zasada 3: Używaj programów antywirusowych

Aby mieć pewność, że komputer, z którego korzystamy podczas połączeń z internetem, nie został zainfekowany przez wirusy czy oprogramowanie szpiegowskie, zawsze powinniśmy zainstalować w nim co najmniej jeden program antywirusowy (najlepiej ustawić go na działanie ciągłe, co pozwoli na bieżący monitoring wszystkich plików) i często (zazwyczaj co roku) go aktualizować. Musimy mieć świadomość, że złośliwe oprogramowanie, które może się przez naszą niewiedzę lub nieuwagę zainstalować na dysku, potrafi niekiedy także wykradać dane prywatne.

Zasada 4: Chroń dostęp do komputera i naszych danych

Jeśli z danego komputera korzysta kilka osób, a w naszej przeglądarce mamy ustawione zapamiętywanie loginów i haseł potrzebnych do logowania do różnych serwisów, w tym bankowych – odchodząc od niego powinniśmy wylogowywać się z poczty e-mail, portalu społecznościowego czy serwisu transakcyjnego naszego banku. Najlepiej jest też ustawić automatyczne usypianie ekranu w krótkim czasie i wymuszać każdorazowe logowanie się do systemu przy wznawianiu pracy. Oczywiście na takim komputerze lepiej nie ustawiać automatycznego zapamiętywania haseł do naszych serwisów.

Pamiętajmy również o częstej zmianie haseł do logowania i nie pozostawianiu ich w miejscach, do których mają dostęp inne osoby.

Zasada 5: Korzystaj z bezpiecznego połączenia bezprzewodowego

Przy dokonywaniu transakcji kupna-sprzedaży w sieci korzystaj z bezpiecznej sieci internetowej. Najlepiej kupując w internecie korzystać z własnej, odpowiednio zabezpieczonej sieci prywatnej, w przypadku której musimy podać odpowiednie hasło, aby móc korzystać z internetu. Najmniej bezpieczne są transakcje dokonywane w tzw. sieci publicznej: w kawiarni, w centrum handlowym, w autobusie czy pociągu. Dane przesyłane w takiej sieci mogą być w łatwy sposób przechwycone przez osoby trzecie i wykorzystane w sposób niezgodny z przepisami prawa.

Zasada 6: Zachowaj rozsądek przy e-zakupach

Każdy z nas lubi obniżki cen i szuka, w jaki sposób można kupić dany towar lub usługę jak najtaniej. Pamiętajmy jednak, że w warunkach silnej konkurencji ceny pomiędzy sklepami, także internetowymi, nie powinny znacznie się różnić. Jeśli widzimy tzw. super okazję – dana cena jest dużo niższa niż w innych sklepach, należy zachować szczególną ostrożność. To może być próba oszustwa.

(Źródło: PayU, Sadeczanin.info, opr. własne)

 

Odstąpienie od umowy

Odstąpienie od umowy jest najważniejszym uprawnieniem konsumenta; przysługuje ono w ciągu 14 dni od podpisania umowy. Można z niego skorzystać składając pisemnie stosowne oświadczenie o odstąpieniu od umowy. Nie trzeba podawać powodów odstąpienia. Uwaga, są pewne wyjątki od tej zasady!

 

Rzecznik konsumentów

Rzecznik konsumentów udziela bezpłatnych porad i informacji prawnych, broni interesów konsumentów, podejmuje w ich imieniu interwencje, udziela pomocy w kierowaniu spraw na drogę sądową oraz w ich prowadzeniu. Rzecznik konsumentów może wystąpić do przedsiębiorcy w przypadku podejrzeń o stosowanie niedozwolonych czy nieuczciwych praktyk rynkowych, a przedsiębiorca jest zobowiązany (pod groźbą kary grzywny) udzielić mu wyjaśnień i informacji oraz ustosunkować się do uwag i opinii rzecznika. Rzecznik jest zatrudniony w starostwie powiatowym lub urzędzie miasta. Więcej na stronie UOKIK.

 

Wzory pism

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów na swoich stronach umieszcza wzory pism, z których mogą skorzystać konsumenci dochodzący swoich praw. Skorzystaj z wzorów.

 

Zanim cokolwiek podpiszesz...

 

Zmiana prawa

Przeczytaj o nowych uprawnieniach Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w obszarze ochrony konsumentów po 17.04.2016. Więcej na stronach UOKIK.

 

Sprawdź umowę

W umowach, które zawierają konsumenci z przedsiębiorcami, mogą znajdować się tzw. klauzule abuzywne, czyli naruszające prawa konsumenta. Dowiedz się o nich więcej.

 

Opieka merytoryczna